N-VA en S&V: distantieer je van de vorm, niet de inhoud

41109625_325402788021995_888659000176934912_n

Jan Blommaert

De afgelopen dagen waren we getuige van alweer een communicatieve chaos bij N-VA. In het zog van de Pano-uitzending over Schild en Vrienden (S&V) en van de felle reacties daarop, moest de partij een helder standpunt innemen. De Wever deed dat: hij bestempelde de uitingen en handelingen van S&V als “ranzig” en verklaarde dat hij zijn partij zou “opkuisen”.

Dat is categoriek en rechtlijnig, en in de gegeven context ook goede crisiscommunicatie die aansloot bij de grondstroom van verbijstering en verontwaardiging bij de TV-kijkende massa. Deze communicatielijn was tevens praktisch: je sluit je aan bij de grondstroom, wijst S&V onomwonden van de hand, je zegt dat justitie z’n werk moet doen, en je kan overgaan tot de orde van de dag.

Wie dacht dat daardoor de partij in het gelid zou springen en deze communicatielijn zou volgen had het echter fout voor. Het online bataljon N-VA “helfies” ging meteen over tot een massale verdediging van S&V, gekoppeld, uiteraard, aan de klassieke argumenten van het type “anderen doen het ook” of “zijn nog erger”. En Theo Francken – hij natuurlijk – doorbrak de communicatielijn volledig door te beweren dat heel wat S&V leden helemaal niet op de hoogte waren van de ranzige praatjes en dreigementen binnen wat nu de “harde kern” heet. Er zijn dus ook “goeie” S&V’ers, en zelfs de “slechte”, zoals Eindbaas Dries Van Langenhove, werd snel tot een slachtoffer van een linkse pogrom omgetoverd in de online debatten.

Daarmee is de partij beland in een communicatieve nachtmerrie waarin men tegelijk “ja” en “nee” moet zeggen en veel te veel kleine en grote argumenten (en/of beledigingen) moet verzinnen om z’n punt te maken. Terwijl men eigenlijk voluit campagne zou moeten voeren voor de lokale verkiezingen van oktober. Het is een enorme verspilling van energie, die bovendien enkel diegenen overtuigt die al overtuigd waren.

Het is uiteraard ook niet simpel, natuurlijk. Toen De Wever zijn voornemen uitsprak om dit “op te kuisen” wist hij allicht niet helemaal hoeveel opkuiswerk er wel nodig zou zijn. Want toen Francken de communicatielijn aan diggelen sloeg deed hij dat als verdediging van een S&V’er die op Franckens verkiezingslijst in Lubbeek pronkt. Die jongen was wel lid van S&V, maar “zijn engagement was fel verminderd“, en dus mocht hij op de lijst blijven staan. Ook elders bleken er nogal wat S&V leden op N-VA (en andere) lijsten te staan – iets wat De Wever wat al te snel als “infiltratie” bestempelde.

“Infiltratie” vooronderstelt nogal wat dingen. De infiltrant is vreemd en eigenlijk zelfs vijandig, en de infiltratie is een slinkse daad van agressie die ingaat tegen de eigen beginselen, plannen of strategie. De infiltrant is, typisch, een saboteur.

En hier nijpt het schoentje voor N-VA. Men kan allerhande dingen beweren, maar niet dat S&V tot een vreemde en vijandige familie behoort die niks te maken heeft met de N-VA. Net zoals de ex-Oostfrontstrijders en ex-VMO’ers zich nog steeds mogen verheugen op de belangstelling van N-VA prominenten, zijn of waren vooraanstaande N-VA’ers ook heel ingenomen met S&V. Francken liet zich graag in hun gezelschap fotograferen en Bracke vond Van Langenhoves anti-linkse praatjes “heerlijk uitdagend”. Bovendien prijken de schildknapen op N-VA verkiezingslijsten – wat in mijn optiek toch een belangrijke mate van politieke verwantschap suggereert die men niet snel de wereld kan uitpraten.

Feit is: S&V behoort tot dezelfde grote politieke gemeenschap als N-VA en verleent al een hele tijd diensten die bij N-VA niet als sabotage maar als steun en hulp werden beschouwd. De S&V’ers zijn Vlaams-nationalisten (men lijkt dat vergeten te zijn). Ze staan een “Forza Flandria” voor – een brede coalitie van alle nationalistische krachten, incluis Vlaams Belang, en iets waarover binnen de N-VA wordt gefluisterd maar wat niet publiek kan worden gecommuniceerd. En ze implementeren het anti-linkse activisme dat Francken, Bracke en De Wever en andere N-VA’ers via Tweets verspreiden, in zalen, op straten en pleinen, en ook in raden van bestuur. Ze zijn deel van wat “de beweging” heet, weliswaar een extremistisch Breivikiaans deel ervan, maar wel een deel van dezelfde politiek-ideologische familie. En alweer krijgt men zoiets met geen miljoen woorden weggepraat.

De N-VA kan S&V dan ook moeilijk ten gronde desavoueren. De partij kan bezwaarlijk het wereldbeeld en de politieke visie van de schildknapen afvallen. Want dat zou betekenen dat het een cruciaal deel van de eigen programma’s en strategie moet afwijzen. We horen dan ook vooral afwijzingen van de vorm, niet de inhoud van S&V, van hun meest extreme uitspraken en handelingen maar niet van de grote logica die deze extremen mogelijk en begrijpelijk maakt. Want die logica delen ze, en dat verklaart de chaotische en onsamenhangende pogingen tot verdediging van de S&V’ers: er zijn ook “goeie” bij, en die zijn best okee op onze N-VA lijsten.

Dat is een spagaat die voor de partij, in volle kiescampagne, heel irritant is. En die door de tegenstrevers van de partij zonder twijfel verder zal uitgediept worden.

by-nc.eu

Advertisements

About jmeblommaert

Taalkundig antropoloog-sociolinguist, hoogleraar Taal, Cultuur en Globalisering aan Tilburg University. Politiek publicist.

1 Response

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s