De verwenluchthaven

deurne uitbreiding (2)

 

Jan Blommaert 

Verschenen in Knack, augustus 2005.

Wie beweert dat sociale klasse niet langer een relevant onderscheid is in een samenleving zoals de onze moet eens het vliegtuig nemen. In de luchtvaartindustrie hanteert men nog schaamteloos ‘klassen’ – economy, business, first, en allemaal in het Engels – en het verschil tussen passagiers van deze klassen wordt op alle mogelijke manieren dik in de verf gezet. Business en First betekenen gratis drankjes, leren sofa’s in de lounge, vriendelijk personeel en en vierkante meters in het vliegtuig. Vliegen is je bewegen in een sociaal overgestructureerde ruimte, waarin de verwenden nog meer verwend worden en de minder gefortuneerden (die hun vliegreizen zelf betalen) als vee worden behandeld.

Nu lees ik dat Minister Peeters uitzonderingen wil toestaan op het verbod van nachtvluchten op de luchthaven van Deurne. Die uitzonderingen gelden voor artiesten en sportlui (daar zal, allicht, al wel eens een zakenman bij zijn, maar passons), en de aanleiding is een voetbalmatch van Manchester United in de Scheldestad. De meesters van de scherpe voorzet moeten na hun wedstrijd op tijd onder de wol, en dus moeten ze een late vlucht vanuit Deurne krijgen – een karikatuur van een luchthaventje luttele kilometers van het Bosuilstadion. Een half uurtje rijden naar Zaventem is te veel voor deze lieden, die in een week evenveel verdienen als U en ik in een jaar. En voor de Minister van UNIZO is dit meteen reden genoeg om Antwerpen vanuit de lucht weer wat toegankelijker te maken – nuttig nu op de begane grond alles potdicht zit.

Wanneer de sporters in Manchester arriveren moeten ze wel nog een slordige twintig kilometer rijden naar het stadscentrum. Als ze een matchke gaan spelen in Oslo moeten ze 50 kilometer rijden; idem als ze het tegen AC Milan moeten opnemen. En als ze tegen Chelsea spelen en via Heathrow vliegen hebben ze het helemaal aan hun broek. Het punt is: de verwende voetbalartiesten kunnen heus wel van het Antwerpstadion naar Zaventem rijden. Hen een uitzondering toestaan om van op Deurne te vertrekken is pure verwennerij.

Deurne is een verwenluchthaven. Het is bon ton om te zeggen dat ‘Antwerpen een luchthaven nodig heeft’ voor zijn haven en z’n diamantnijverheid. Goed, bouw er dan één in de haven – plaats genoeg – en sluit Deurne. Men zal weinig omwonenden vinden die dat zullen betreuren. Die omwonenden, daar trekt men zich in het debat weinig van aan. Aan de ene kant grenst de luchthaven aan niet-Antwerpse gemeenten zoals Borsbeek. De overlast daar is een Borsbeeks probleem, geen Antwerps probleem. Aan de andere kant hangt de luchthaven aan dichtbevolkte gebieden zoals Oud-Berchem: een migrantenbuurt. Overlast bij dat soort van Antwerpenaars lijkt ook niet echt een punt voor de besluitvormers: de zakenlui (elders gehuisvest) moeten hun ding kunnen doen. De Business Class moet de mogelijkheid behouden de economy class uit z’n slaap te houden en telkens weer te doen huiveren wanneer er een vliegtuig laag over de daken van een dichtbevolkte wijk scheert.

Voor wie en voor wat staat dat kluchthaventje daar? Niet voor ‘Antwerpen’, niet voor ‘de Antwerpenaar’. Wel voor een piepkleine kaste die van oordeel is dat het milieu en het leefcomfort van duizenden anderen niet opwegen tegen hun weerzin om de E19 op te gaan, een half uurtje richting Brussel te rijden, en daar gelijk iedereen in te checken en aan te schuiven voor z’n vlucht. Dat Minister Peeters met z’n UNIZO verleden deze commerçanten vooral niet als achterban wil verliezen is begrijpelijk. Dat enkel deze commerçanten belangrijk zijn voor Antwerpen, of dat de wil van deze kaste meteen ook kan doorgaan voor de wens van ‘Antwerpen’ in z’n geheel – dat is een heel andere kwestie.

by-nc

Advertisements

About jmeblommaert

Taalkundig antropoloog-sociolinguist, hoogleraar Taal, Cultuur en Globalisering aan Tilburg University. Politiek publicist.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s